TẠP CHÍ KH&CN
Xem Tạp chí   
Thành viên



Thống kê truy cập
Số lượt truy cập: : 7839659
Đang trực tuyến: 39 khách 
Sản xuất Bí xanh số 2 .
Xem kết quả: / 1
Bình thườngTuyệt vời 
Tạp chí số 4/2011 - Khoa học và Công nghệ
Đăng bởi: CN. Phạm Ninh Hải   
Thứ ba, 06 Tháng 9 2011 09:29
image001
Giống bí xanh số 2.
ĐẶC ĐIỂM

Cây bí xanh có tên khoa học là Benicasa cerifera Savi còn gọi là bí đao, bí phấn ,bí trắng. Qủa dùng làm thực phẩm nấu ăn rất ngon, mát. Ngoài ra bí xanh còn là nguyên liệu tốt cho công nghiệp bánh kẹo (làm mứt, nhân bánh ăn rất ngon). Do có lớp vỏ dày cứng nên bí xanh có thể bảo quản lâu, vận chuyển tốt, là loại rau dự trữ giáp vụ và rất tiện dùng cho những vùng thiêú rau. Bí xanh là loại rau cho hiệu quả kinh tế cao. Bí xanh có nhiều loại: Bí Đá, Bí Bộp, Bí Đao chanh...
Giống bí xanh Số 2: là giống mới chọn lọc ra có thời gian sinh trưởng 100-120 ngày ở vụ Đông - xuân, 95-110 ngày ở vụ Thu - Đông; sinh trưởng phát triển khoẻ, chịu rét khá; năng suất cao: 45-55 tấn/ha (vụ Đông - Xuân ) 40-50tấn/ha (vụ Thu - Đông). Qủa có dạng hình đẹp, vỏ xanh đen, hình thon dài, dài 60-70cm, có khối lượng bình quân 2,5-3,5 chất lượng tốt, ít hat, cùi (cơm) dày, chắc, màu phớt xanh rất hấp dẫn người tiêu dùng. Đặc biệt quả rất lâu lên phấn( lâu già), có thể bán ở giai đoạn non đến tận khi trưởng thành (từ 25-50, 60 ngày tuổi không bị chua, ảnh hưởng đến chất lượng. Giống đã được trồng thử nghiệm tại một số tỉnh Đồng bằng Sông Hồng, cho hiệu quả kinh tế cao: Vốn đầu tư ít từ 15-18 triệu đồng/ha; Giá bình quân 3000 - 4.000 đồng/kg, mỗi ha cho thu nhập 65-80 triệu đồng/vụ; lãi thuần đạt 35-55 triệu đồng/ha/vụ, được trồng phổ biến ở nhiều địa phương.
KĨ THUẬT GIEO TRỒNG
- Thời vụ:
Có 2 vụ gieo trồng chính: Vụ Đông Xuân gieo hạt từ ngày 1 tháng 12 - 10/2; vụ Thu Đông, gieo hạt từ ngày 1 tháng 8 đến ngày 20 tháng 9
- Gieo hạt
Cách gieo: Hạt nên được ngâm 6-8 tiếng đồng hồ trong nước sạch. Sau đó vớt ra rửa sạch đem ủ cho nứt nanh mới đem gieo. Sử dụng các nền giá thể thích hợp để gieo hạt giống vào khay nhựa, xốp hoặc bầu, với kích thước thích hợp đảm bảo nền giá thể sạch bệnh đủ dinh dưỡng để bí xanh sinh trưởng, phát triển tốt, cây con khoẻ mạnh.
Sử dụng hỗn hợp giá thể sau: Đất bột (đất sa hoặc đất bùn ải phơi khô đập nhỏ) + mùn mục (hoặc phân chuồng hoai mục) + trấu hun theo tỷ lệ 1: 0,7:0,3, được xử lý bằng vôi bột 10 kg + 1,0 kg thuốc Basudin + 1,0 kg Zineb + 1,0kg Urea + 1,5 kg lân + 1,5 kg Kali/1000 kg hỗn hợp. Hỗn hợp trên được chuẩn bị 10-15 ngày trước khi sử dụng.
Định mức hạt: Lượng hạt cần dùng cho 1ha bí xanh từ 1,0-1,2kg (cả dự phòng). Gieo hạt vào các khay, bầu; mỗi ô của khay hoặc mỗi bầu gieo 1 hạt. Gieo xong phủ một lớp mỏng hỗn hợp đất mùn nói trên vừa kín hạt. Sau đó phủ một lớp trấu mục mỏng, tưới đều 5-7 ngày cho đến khi hạt mọc đều.
+ Tuổi cây con: 10-15 ngày (nhú lá thật đầu tiên) đem trồng là tốt nhất.
- Làm đất
Bí xanh có thể làm giàn hoặc không cần làm giàn. Nên làm giàn ở vụ Xuân – Hè. Với giống bí xanh Số 2 cần lên luống rộng 1,8-2,0m (cả rãnh luống). Khoảng cách trồng ( hàng x cây) = (85-90 x 50)cm, hàng cách hàng 85-90cm, cây cách cây 50cm. Nếu không làm giàn (thường vào vụ Thu - Đông), để cây bò trên mặt luống thì lên luống rộng 3,6 - 4,2m, trồng 2 hàng / luống. Khoảng cách trồng (hàng x cây) = (2,5-3,0)m x (0,40-0,45)m; Nếu trồng 1 hàng trên luống thì nên luống rộng 2,5m, trồng 1 hàng ở giữa cây cách cây 0,4m.
- Phân bón
Lượng phân bón cho 1ha như sau:
Phân chuồng: 20-30 tấn ( 800-1100kg/sào Bắc bộ).
Đạm Urê : 320kg-360kg(12-14kg/sào Bắc bộ).
Lân super: 400-420kg (15-16kg/sào Bắc bộ).
Kali: 250-280kg (8-10kg/sào Bắc bộ).
Cách bón:
- Bón lót toàn bộ phân chuồng + lân + 1/4 đạm + 1/4 kali.
- Thúc lần 1: Khi cây bắt đầu ngả ngọn bò, hoặc lúc bắt đầu leo lên giàn ( sau khi mọc 30-35 ngày), bón 1/4 đạm + 1/4 kali .
- Thúc lần 2: sau khi cây đậu quả rộ ( sau đợt 1: 15-25 ngày).1/4 đạm + 1/4 Kali
Số phân còn lại hoà với nước lã hoặc nước phân chuồng hoai mục, pha loãng tưới cho cây. Có thể tưới bổ sung NPK 16: 16:8 pha loãng, nồng độ 5% nếu thấy cây sinh trưởng phát triển kém. Giai đoạn đậu quả đầu xong có thể sử dụng phân NPK, tỷ lệ: 13:13:13 +TE bón cho cây để nâng cao năng suất và chất lượng quả.
- Tưới tiêu
Ở giai đoạn đầu sau trồng cần tưới nhẹ thường xuyên cho cây mau bén rễ hồi xanh, đảm bảo đủ độ ẩm cho cây sinh trưởng phát triển tốt. Thời kỳ ra hoa kết quả bí xanh cần nhiều nước, cần tưới đủ nước cho cây sinh trưởng phát triển bình thường. Nếu thiếu nước cây sinh trưởng phát triển kém, sâu bệnh phát triển gây thiệt hại năng suất. Nếu bị mưa ngập cần tháo hết nước ngay vì bí xanh không chịu ngập úng.
- Các biện pháp chăm sóc khác
Vun lần 1 kết hợp với bón thúc lần 1; Vun lần 2 kết hợp với bón thúc lần 2. Bí xanh cần tỉa hết 2-3 nhánh cách gốc 1-1,2m, chỉ để lại 2-3 nhánh sau đó. Nếu thu bí non thì mỗi nhánh có thể để 2-3 quả, nếu để thu bí già thì mỗi nhánh chỉ nên để 1 quả. Sau đó bấm ngọn cho nuôi quả tập trung. Nếu để bí bò khi cây dài 60-70cm có thể dùng đất chặn ngang đốt để cho bí ra rễ bất định, tăng khả năng hút chất dinh dưỡng của cây.
- Phòng trừ sâu bệnh
Bí xanh thường bị sâu xanh, rệp bọ phấn phá hoại.khi này sử dụng Sherpa 0,1-0,15% phun cho cây. Ngoài bệnh trên, bí xanh còn bị bệnh sương mai phá hoại, dùng Kasuran, Ridomil 0.2-0,3% phun cho cây. Bệnh phấn trắng dùng Bayleton 0.1% phun cho cây (có thể tham khảo thêm một số loại thuốc bảo vệ thực vật ( BVTV) mới ở nơi bán thuốc BVTV hoặc các cơ quan chuyên môn có thẩm quyền).
Lưu ý: Phải tuyệt đối tuân thủ thời gian cách ly trước khi thu quả ghi ở trên bao bì, nhãn mác của cơ sở sản xuất thuốc BVTV; cần tăng cường sử dụng thuốc BVTV sinh học hoặc thảo mộc để đảm bảo chất lượng an toàn vệ sinh thực phẩm cho sản phẩm quả.
- Thu hoạch
Qủa 50-60 ngày tuổi ( kể từ sau khi đậu quả) là thu hoạch được. Bí non có thể thu ở giai đoạn 25-35 ngày tuổi.
Động tác thu hoach quả cần nhẹ nhàng, thực hiện vào sáng sớm, tránh bị xây xát. Qủa già thu về có thể xếp thành hàng, lớp để nơi thoáng mát bảo quản. Bí già có thể bảo quản trên 30 ngày không ảnh hưởng lớn đến chất lượng.
                                          Tiến sỹ Đào Xuân Thảng
                                         Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm
                                         Bài đăng trên Tạp chí KHCN&MT số 4/2011


Cập nhật lần cuối vào Thứ tư, 07 Tháng 9 2011 15:09