TẠP CHÍ KH&CN
Xem Tạp chí   
Thành viên



Thống kê truy cập
Số lượt truy cập: : 9130718
Đang trực tuyến: 87 khách 
Cách mạng Tháng Tám năm 1945 với cuộc phát động chống đói, chống nạn mù chữ ở Hải Dương
Xem kết quả: / 11
Bình thườngTuyệt vời 
Tạp chí số 4/2010 - Những vấn đề chung
Đăng bởi: CN. Phạm Ninh Hải   
Thứ hai, 30 Tháng 8 2010 15:52
Ngày 25/11/1945 Ban Chấp hành Trung ương Đảng ra Chỉ thị kháng chiến kiến quốc...Bản chỉ thị nêu rõ: "Kẻ thù chính của chúng ta lúc nay là thực dân Pháp xâm lược, phải tập trung ngọn lửa đấu tranh vào chúng"...nhiệm vụ cần kíp của Đảng của toàn dân ta lúc này là: "Củng cố chính quyên chống thực dân Pháp xâm lược, bài trừ nội phản, cải thiện đời sống cho nhân dân"...
Quán triệt Chỉ thị "Kháng chiến kiến quốc của Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân dân tỉnh Hải Dương đã tích cực hưởng ứng cuộc phát động tăng gia sản xuất, chống đói, chống nạn mù chữ.
Lp_bnh_dn_hc_v_x_Hng_D_huyn_Ninh_Giang_nm_1947
Lớp bình dân học vụ xã Hồng Dụ, huyện Ninh Giang năm 1947
Thực hiện lời kêu gọi chống "giặc dốt" của Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ sau một thời gian ngắn, tuy công việc có nhiều khó khăn, nhưng nhờ công sức của nhân dân nên việc hàn gắn tu sửa đê đã hoàn thành. Ngoài ra công tác chống úng, tiêu thuỷ được các địa phương chú ý, trong đó tiêu biểu là các huyện Nam Sách, Thanh Hà, Tứ Kỳ. Công tác thuỷ lợi bước đầu được quan tâm nên hai vụ lúa năm 1946 đều được mùa; sản xuất được đảm bảo. Vụ lúa chiêm cấy 160.000 mẫu thu hoạch được 73.000 tấn đến vụ mùa cấy 201.000 mẫu thu hoạch 131.200 tấn. Ngoài ra, nhân dân còn trồng được nhiều cây màu và cây công nghiệp ngắn ngày như khoai lang, ngô, lạc, vừng, thuốc lào, bông...đàn gia súc gia cầm đều phát triển, riêng đàn trâu toàn tỉnh có 54.000 con, đàn bò có 5.600 con.
Đi đôi với vận động sản xuất là cuộc vận động cứu đói. Chính quyền, mặt trận, các đoàn thể cứu quốc phối hợp tổ chức các cuộc lạc quyên hũ gạo cứu đói, "Ngày đồng tâm" để động viên tinh thần đùm bọc, đoàn kết trong nhân dân. Theo gương Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân dân đã tự nguyện nhịn bữa, bớt ăn, san sẻ lúa gạo, hoa màu cho nhau theo truyền thống "Lá lành đùm lá rách". Các ban cứu tế từ tỉnh đến xã được thành lập. Ngoài ra các Hội cúu tế cũng được thành lập để vận động lạc quyên, cứu trợ...Khẩu hiệu "Nhường cơm sẻ áo" được mọi người tự nguyện thực hiện.
Cùng với vận động nhân dân tiết kiệm, tương trợ cứu đói, chính quyền địa phương còn ban bố lệng cấm sử dụng thóc gạo để nấu rượu, nghiêm trị bọn đầu cơ tích trữ lương thực nhằm giữ lương thực để cứu đói, nhờ vậy nạn đói được đẩy lùi, sản xuất phục hồi, đời sống nhân dân bước đầu ổn định...
Cùng với diệt giặc đói là cuộc vận động diệt giặc dốt, bài trừ tệ nạn xã hội và xây dựng đời sống mới. Trong phiên họp Chính phủ lâm thời ngày 3/9/1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh xác định "Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu. Vì vậy, tôi đề nghị mở rộng chiến dịch để chống nạn mù chữ". Một trong những việc phải thực hiện cấp tốc trong lúc này là nâng cao dân trí. Bác viết thư cho các em học sinh nhân năm học đầu tiên dưới chế độ mới: "Non sông Việt Nam có trở nên vẻ vang hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em".
Thực hiện lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân dân Hải Dương tích cực tham gia phong trào xoá nạn mù chũ, chống giặc dốt. Trong thời gian ngắn các lớp Bình dân học vụ được tổ chức ở khắp các thôn, xóm, phố phường. Phong trào đã lôi cuốn đông đảo mọi tầng lớp giai cấp, lưa tuổi, từ các em thiếu nhi, chị em phụ nữ đến các cụ già 70-80 tuổi, từ công nhân trong nhà máy hầm mỏ, chị em buôn bán, thợ thủ công đến bà con nông dân ai cũng hăng hái tham gia học tập. Những người biết chữ tự nguyện làm "Chiến sĩ diệt dốt", lấy lá chuối, mo cau làm giấy viết, đất sét thay phấn...Tất cả đều tích cực học hành. Ban Bình dân học vụ được thành lập từ tỉnh đến huyện để vận động phong trào diệt dốt, đồng thời tổ chức các lớp nghiệp vụ sư phạm, bổ túc đội ngũ giáo viên để động viên cán bộ của tổ chức bình dân học vụ tích cực đến vận động quần chúng nhân dân đi học. Có nơi còn làm "Cổng sáng", "Cổng mù" để tuyên truyền đến nhân dân.
Cùng với phong trào Bình dân học vụ, tháng 9/1945 năm học đầu tiên sau ngày độc lập của học sinh được tổ chức. Các trường tiểu học được mở rộng, phát triển khắp nơi. Nhân dân được tự do mở trường lớp, tự chọn thầy giáo, con em được cắp sách tới trường. Tuy trường lớp phải học nhờ tạm nhà dân, đình chùa, thiếu giáo viên (một giáo viên phải dạy 2-3 lớp); chưa có chương trình cụ thể nhưng đông đảo học sinh vẫn hăng hái đến trường.
Sau hơn một năm thực hiện lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cuối năm 1946 tỉnh Hải Dương đã thanh toán cho 5 vạn người thoát nạn mù chũ (cả nước có 2,5 triệu người), toàn tỉnh có 64 trường tiểu học và 397 trường tư. Trường Trung học bán công Nguyễn Bỉnh Khiêm ở thị xã Hải Dương có 2 lớp năm thứ nhất và 2 lớp năm thứ 2. Tháng 8/1946 Hồ Chủ tịch gửi thư khen ngợi nhân dân xã Cổ Am- Vĩnh Bảo (khi đó vẫn thuộc Hải Dương) về thành tích dẫn đầu phong trào diệt giặc dốt.
Tuy còn gặp nhiều khó khăn nhưng cuộc vận động chống giặc dốt đã trở thành phong trào rộng lớn, lôi cuốn toàn dân ghăng hái tham gia. Thắng lợi to lớn bước đầu của cuộc vận động chống nạn mù chữ, đẩy mạnh giáo dục của Đảng bộ và nhân dân Hải Dương góp phần nâng cao dân trí, tạo điều kiện thuận lợi để nhân dân tham gia quản lý nhà nước. Điều đó nói lên tính ưu việt của chế độ mới. Học tập trở thành quyền lợi, nghĩa vụ của mọi người dân. Cùng với chống giặc đói, diệt giặc dốt là cuộc vận động xây dựng "Đời sống mới" với nội dung giáo dục tinh thần yêu nước, yêu lao động xây dựng đạo đức "Cần, kiệm, liêm chính" bài trừ những thói hư tật xấu do chế độ cũ để lại, những hủ tục trong ma chay, cưới xin, các thói xấu như rượu chè, cờ bạc, thuốc phiện; các tệ nạn mê tín dị đoan, bói toán, trộm cắp bị bài trừ, nghiêm cấm, xoá bỏ dần thay vào đó là lối sống mới lành mạnh có văn hoá...Phong trào văn nghệ, thể dục thể thao mang tính quần chúng thường xuyên được tổ chức hoạt động sôi nổi trong thanh thiếu niên không những chỉ ở thị xã Hải Dương mà còn lan về tận các thôn xóm...
Dưới sự lãnh đạo của Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh được chỉ thị "Kháng chiến kiến quốc" của Trung ương soi sáng. Đảng bộ tỉnh Hải Dương nhận rõ nhiệm vụ cấp bách, quyết tâm lãnh đạo nhân dân khắc phục khó khăn, vượt qua mọi thử thách đấu tranh giữ vững và củng cố chính quyền cách mạng, xây dựng chế độ mới, cuộc sống mới, đồng thời tích cực chỉ đạo công tác chuẩn bị mọi mặt cho kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.
Nguyễn Danh Vững
Hội Sử học Hải Dương
B
ài đăng trên Tạp chí KHCN&MT số 4/2010

 

Cập nhật lần cuối vào Thứ năm, 09 Tháng 9 2010 07:40